Қазақ әдебиеті · ҰБТ сұрағы №13924
М. Әуезовтің «Абай жолы» төрт кітаптан тұрады: алғашқы екі кітап 1940-жылдардың басы мен соңында жарияланды, ал бүкіл туынды 1950-жылдардың ортасында аяқталды. Автор ақынның өмірбаянын құрғақ тізбектеп шықпайды. Абайдың балалық шағы мен ел билеу жүйесіне көзқарасы, Құнанбай әулетіндегі тартыс, Шыңғыстау өңіріндегі рулар арасындағы дау, Еңлік пен Кебектің трагедиясы, Абайдың орыс зиялыларымен танысуы және ақындық жолының қалыптасуы — бәрі бір оқиға желісіне жымдастырылған. Сондықтан шығарма жеке адам тағдыры арқылы бүкіл дәуірдің, қазақ қоғамының кең панорамасын береді. Осы себепті оны роман-эпопея деп атайды. Романда ауыз әдебиеті үлгілері — айтыс, өлең-жыр, шешендік сөз — сюжеттің ажырамас бөлігі ретінде қолданылады. Ақын бейнесі асыра дәріптелмей, ішкі қайшылығы мен қиын таңдау сәттерінде көрсетіледі. Бір тарауларда ауыл өмірінің тұрмыстық көріністері, келесілерінде ақынның ой-толғанысы мен жалғыздығы бейнеленеді.
Мәтінге сәйкес, шығарманы эпопея деп атауға негіз болатын басты белгі қайсы?
Дұрыс жауабы мен түсіндірмесі
Жауабы: Жеке адам тағдыры арқылы дәуір мен халық өмірінің кең көрінісі беріледі
Мәтінде эпопея атауының себебі — жеке өмір арқылы бүкіл қазақ қоғамының панорамасын беруі екені айтылған.
«Көркем шығарма үзіндісімен жұмыс» тақырыбынан тағы
- Көркем шығарма композициясының бөліктерін оқиғаның даму барысына сай дұрыс ретпен көрсетіңіз.
- Негізгі тартыс алғаш байқалып, оқиғаның өрбуін бастайтын кезең қалай аталады?
- Өлең тармағының ішінде ырғаққа сай бөлінетін буын топтары, мысалы 3+4 немесе 4+3, қалай аталады?
- «Таң қызарып, күлімдей көз ашты» сөйлеміндегі көркемдегіш құрал қайсы?
- Көркем шығарма композициясының элементтерін таңдаңыз.
- Көркем шығармада оқиға желісінен тыс, автордың өз ойы мен сезімін білдіретін үзінді қалай аталады?
- Мәтіндегі талдауға сүйенсек, автор Абай бейнесін қалай береді?
- «Тірі өлік» тіркесінде қандай көркемдегіш құрал қолданылған?